Seminariewerk Alcohol

Seminariewerk over de visie van patiënt op de aanpak van de huisarts betreffende

1/45 Documents & Tips - Sharing is our passion

Share This Page

  1. eddy3011
    Seminariewerk over de visie van patiënt op de aanpak van de huisarts betreffende
    Transcript Header:
    Seminariewerk Alcohol
    Transcript Body:
    • 1. De rol van de huisarts bij alcoholproblematiek: een visie van 27 patiënten Carmen Claus, Roxanne Devadder, Edouard Dochy, Corentin Ameel Promotoren: Prof. Dr. C. Matheï, Dr. L. Pas
    • 2. Probleemstelling • Problematisch alcoholgebruik o Grote impact: sociaal, economie, gezondheid o Primordiaal belang adequate • Detectie • Interventie • Behandeling • Opvolging o Nog te vaak geminimaliseerd in gezondheidszorg! • Wat is de rol van de huisarts ?
    • 3. Terminologie: • Alcoholmisbruik (DSM-IV) o Herhaaldelijk, onaangepast alcoholgebruik o Sociaal, professioneel, psychisch of lichamelijk. • Alcoholafhankelijkheid (DSM-IV) o Tolerantie (hoeveelheid vs effect) o Langdurig te hoog, niet intentioneel gebruik o Moeilijk stoppen of minderen o Alcohol = belangrijke rol in dagelijkse leven
    • 4. Terminologie: Alcoholmisbruik (WHO): • Gevaarlijk (hazardous): > 21 E/week OF > 7 E/keer, 3x /week • Schadelijk (harmful): Vanaf fysieke of psychologische schade Brief interventions: • Heterogene groep interventies: o Doelgroep, duur, intensiteit, structuur o Advies, feedback, motiveren
    • 5. Terminologie • Brief therapy: herhaalde brief interventions. • Motivational interviewing o Methode • Change talk • Empathie • Open vragen • Actieve luisterhouding o Duur: voldoende lang o Doel: doelen opstellen en barrières specifiëren
    • 6. Literatuurstudie: wat weten we al?
    • 7. Literatuurstudie: screening • 7 à 30% patiënten eerstelijnszorg → problematisch drinken • HA via anamnese KO: sens. 42% • Verhogen via stapsgewijze screening (AUDIT-C) • In praktijk weinig gebruikt! • Reden? Literatuur: vooral argumenten van huisarts: o Sociaal onaanvaardbaar o exploreren= onaangenaam o zelfrapportering = onbetrouwbaar
    • 8. Literatuurstudie: interventie • Brief interventions: o effectiviteit: • ♂, 20- 64 jaar • Gevaarlijk of schadelijk alcoholpatroon (AUDIT > 8) • Onduidelijk bij vrouwen, ouderen en adolescenten • niet afhankelijk van duur o Alcoholafhankelijkheid (AUDIT > 20): doorverwijzen o Barrières: tijdsgebrek, te weinig training, angst te schofferen, ongeloof in de patiënt o Weinig uitgevoerd in de praktijk
    • 9. Literatuurstudie: gespecialiseerde hulp (1) • AUDIT score > 20 • Vermoeden alcoholafhankelijkheid • Psychiatrische of lichamelijke comorbiditeit: 2e lijn • Overleg arts-patiënt • Zorg niet op zich kunnen/willen nemen • Ongewijzigd alcoholprobleem • Suïcide • Verwaarlozing (zelf, anderen, huiselijk geweld)
    • 10. Literatuurstudie: gespecialiseerde hulp (2) • Ambulant o Psychiater o Psycholoog • Opname o Psychiatrie: algemene dienst (PAAZ), dienst verslavingszorg o Interne geneeskunde: gastro-enterologie • Bijkomende mogelijkheden: zelfhulpgroepen (AA, SOS Alcohol,…)
    • 11. Literatuurstudie: gespecialiseerde hulp (3) • Rol van de huisarts o Barrières bespreken o Informeren o Sociale omkadering bevragen o Contacten leggen: meegeven of samen bellen o Tijdens opname contact opnemen met specialist en/of patiënt o Eventueel: detoxificatie opstarten !!! Multidisciplinaire samenwerking = betere uitkomsten !!! !!! Hulpvraag = motivatie tot veranderen = actie ondernemen !!!
    • 12. Literatuurstudie: gespecialiseerde hulp (4) • Detoxificatie: voorwaarden o 1) Bij matige ontwenningsverschijnselen • Tremor • Tachycardie, hypertensie, zweten, hoofpijn • Angst, prikkelbaarheid, agitatie • Koorts
    • 13. Literatuurstudie: gespecialiseerde hulp (5) • Detoxificatie: voorwaarden o 2) Bij geen indicatie voor detoxificatie in het ziekenhuis • VG van ernstige ontwenningsverschijnselen • Polydruggebruik • Ernstige psychiatrische comorbiditeit • Slechte fysieke conditie • Epilepsie • Zwangerschap • Ontbrekend sociaal netwerk • Onvoldoende zelfzorg
    • 14. Literatuurstudie: opvolging • Heterogeniteit in patiëntenpopulatie én opvolgingsschema’s • Rol van de huisarts… o … bij alcoholmisbruik • Aanpak: brief therapy en motivational interviewing • Duur: kort • Doel: met patiënt overeen te komen o …bij alcoholafhankelijkheid • Aanpak: coördinatie van geïntegreerd zorgplan • Duur: lang • Doel: met patiënt overeen te komen
    • 15. Veldonderzoek: wat willen we weten?
    • 16. Veldonderzoek: de opbouw (1) • Kwalitatieve studie • Rekrutering: o Verschillende ziekenhuissettings o Goedkeuring betrokken hulpverleners o Huisartsensetting werd vermeden o Informed consent • Inclusiecriteria: ♂, 45-65 jaar • Exclusiecriteria: taalbarrière, polydruggegebruik, terminale patiënt, aanwezige psychose
    • 17. Veldonderzoek: de opbouw (2) • Diepte-interview: o Gestructureerde vragenlijst uit 4 delen o Opname op band; letterlijk uitgetypt • Verwerking van de gegevens: o Anoniem o Twee grote categorieën: • Leeftijd: 45-50 , 51-55, 56-60, 61-65 jaar • Alcoholgebruik: gevaarlijk-schadelijk-afhankelijk
    • 18. Veldonderzoek: populatie 45-50 jaar 51-55 jaar 56-60 jaar 61-65 jaar Aantal 10 8 6 3 Gevaarlijk Schadelijk Afhankelijk Afhankelijk (verslavingszorg) Aantal 7 4 9 7 • Totaal: 27 patiënten
    • 19. Resultaten: screening (1) • Bevraagd door HA: o alcoholafhankelijken • Niet bevraagd: o alcoholmisbruik • Gevaarlijk: pre-operatief, verzekeringsdocumenten • Schadelijk: routinevraag bij gestoorde leverwaardes • 2/3de studiepopulatie → onvoorwaardelijk aanvaardbaar “De huisarts is een vriend” “ Hij is een vertrouwenspersoon, ik vind dit normaal” “ Met de huisarts moet alles bespreekbaar zijn”
    • 20. Resultaten: screening (2) • Overige 1/3de : ja aanvaardbaar, maar... • Duidelijke link aanmeldingsklacht & alcoholgebruik! • Zeer belangrijk voor aanvaardbaarheid bij: o Alcoholmisbruik o Jongste leeftijdscategorie (45-55 jaar) • “ Waarom moet hij dat nu weten?” • “ Als ik voor een verkoudheid kom dan moet de huisarts daar niet mee afkomen” • Uitzonderingen: algemene screening, 1ste kennismaking
    • 21. Resultaten: screening (3) • Absolute indicatie: o Iedereen: bij vermoeden problematisch alcoholgebruik o Gevaarlijke drinkers: expertise van de huisarts o Schadelijke drinkers: concrete situaties • Alcoholafhankelijken: o Voorwaarden, voorbeelden worden vager o In begin confronterend, bemoeizuchtig o Onderstrepen belang vroegdetectie o Ontkennen vaak, HA moet volharden
    • 22. Resultaten: screening (4) • Voorkeur wijze van beantwoorden: MONDELING o Sociaal aangenamer, vlotter verloop o Verbaal sterker, beter uitdrukken, sneller repliceren • Moeilijkheden beantwoorden: o NEE: Indien eigen huisarts o Gevaarlijke drinkers: • aantal drinkmomenten (frequentie) • aantal alcoholeenheden (hoeveelheid) • probleem aangezien basis AUDIT-C!
    • 23. Resultaten: interventie (1) • Alcoholgebruik: o Voordelen: • Verdringen van problemen • Alcoholafhankelijken , jonge groep (45-50 jaar) • Sociaal, ontspanning • Jonge groep (45-50 jaar), alcoholmisbruikers • De smaak o Nadelen: • Verlies familiaal contact • Alcoholafhankelijken: sociaal isolement • Niet meer functioneren • Financieel • Zichzelf niet meer verzorgen
    • 24. Resultaten: interventie (2) • Alcoholstop: o Volledig • Meerderheid • Alcoholafhankelijken: “Ik moet nu stoppen, anders word ik geen 50 jaar.” o Minderen • Gevaarlijke drinkers o Niet stoppen • Schadelijke drinkers: “Ik drink uit gezelligheid.” • Oudste populatie • Zien geen voor/nadelen van alcoholgebruik o Alcoholafhankelijkne
    • 25. Resultaten: interventie (3) • Alcoholconsultatie: o Meerderheid van de patiënten o Initiatief • Patiënt -> afhankelijken: ‘Ik voel mij slecht, het gaat niet goed.” • Huisarts: aanvaardbaar o Inhoud: • Familiale situatie en geassocieerde problemen • Leeftijdsafhankelijk: • Jonge populatie: lichamelijke klachten, praktisch • Oudere populatie: psychische klachten, diepgang o Helft van de patiënten niet tevreden • Huisarts luistert te weinig • Te korte consultatie
    • 26. Resultaten: gespecialiseerde hulp (1) WIE NEEMT INITATIEF? De meerderheid: “Ik kwam op eigen initiatief.” MAG DE HUISARTS DIT DOEN? “Ik was blij dat hij in mijn plaats belde.” “Hij moet de koe bij de horens vatten, zodra ik met een hulpvraag kom.” “Ik was gewoon weggelopen als de huisarts dat geregeld zou hebben.”
    • 27. Resultaten: gespecialiseerde hulp (2) • Barrières o “Er waren er geen.” (40-50 jaar) o “Ik wist niet waar ik terecht ging komen.” o “Vinden dat ik geen probleem had.” o “Mijn familie missen.” o … • Informatie en inspraak o Meerderheid wel o MAAR: “Alleen de eerste keer niet.”, opnames via spoed etc…
    • 28. Resultaten: gespecialiseerde hulp (3) • Contact huisarts en specialist: unaniem aanvaard • Contact huisarts en patiënt o “Ja, het geeft steun” o “Ja, de huisarts mag meer initiatief nemen.” o “Het is een teken dat ze met mij begaan zijn.” o “Het mag, maar geen enkele huisarts doet dit toch?”
    • 29. Resultaten: gespecialiseerde hulp (4) • Na de opname… o …gaat de meerderheid terug naar de huisarts o MAAR: “Ik ken mezelf, het wordt dan weer druk, ik stel het uit,…”, “De huisarts mag meer initiatief nemen.”
    • 30. Resultaten: gespecialiseerde hulp (5) • Detoxificatie o Huisarts mag dit op zich nemen o Wachttijd zonder detoxificatie invloed op de motivatie? • Verdeelde mening (binnen de verslavingszorg) • “Wachten is een afknapper.” • “Ik kan nog voor de laatste keren drinken.”
    • 31. Resultaten: opvolging (1) • Patiënten wensen verdere opvolging o “Ik wil absoluut verder opgevolgd worden.” o MAAR: “Onder opvolging versta ik dat ik een tijd lang naar het dagcentrum moet komen…” • Patiënten twijfelen over geschiktheid van huisarts o “Ik heb een hele goede band met mijn huisarts.” o MAAR: “Mijn huisarts heeft geen tijd voor diepgaande gesprekken.”
    • 32. Resultaten: opvolging (2) • Patiënten aanvaarden geïntegreerd zorgplan o “Multidisciplinair overleg is nuttig: iedereen bekijkt het probleem namelijk vanuit een andere hoek.” o MAAR: “Aan elke nieuwe hulpverlener moet je steeds opnieuw je hele leven vertellen.” • Patiënten wensen familie te betrekken o “Als ik er alleen voor stond, zou ik sneller hervallen.” o MAAR: “De familie te veel betrekken mag ook niet, ik wil niet dat mijn kinderen zich verantwoordelijk voelen voor mijn gedrag.”
    • 33. Discussie: bevindingen • Screening o Patiënten met alcoholmisbruik bijna niet bevraagd o Alcoholmisbruik en jongere (45-50 jaar) patiënten: • Relevantie van bevraging is belangrijk o Huisarts vertrouwenspersoon o Absolute indicatie: vermoeden problematisch gebruik o Bevragen= intrinsiek goede arts-patiënt relatie o Mondeling voorkeur: • Sociaal aangenamer • patiënt in sterkere positie!
    • 34. Discussie: bevindingen • Interventie o Patiënten staan open voor alcoholconsult en feedback o Langdurende interventies worden verkozen: • Meer tijd en diepgang • Type interventie is patiënt- en contextafhankelijk !! o Ontbreken van alcoholconsult bij • patiënten met alcoholmisbruik = doelgroep huisarts o Oudere populatie weinig ziekte inzicht • Hoe deze patiënten overtuigen? o Inzicht verwerven via seminaries (theorie) en trainingen (motivationele gesprekstechnieken)
    • 35. Discussie: bevindingen • Gespecialiseerde hulp o Detoxificatie door huisarts: aanvaard • Voordelen: kostprijs, lage drempel, motivatie van patiënt ondersteund • Nadelen: patiënt niet onder toezicht, drank, kans op medicamenteuze verslaving, tijdsintensief Suggestie van een patiënt: “Laat de apotheek die pilletjes bijhouden.”
    • 36. Discussie: bevindingen • Gespecialiseerde hulp o Barrières “Niet weten waar ik terechtkom.” vs. “ Ja, ik was voldoende geïnformeerd.” o Belang van informeren Suggesties van patiënten: “Vraag ernaar, praat met de familie, leer de onderliggende redenen kennen.”
    • 37. Discussie: bevindingen • Gespecialiseerde hulp o Contact huisarts – patiënt – specialist • Algemeen positief ontvangen ! • Multidisciplinaire hulp geeft betere uitkomsten: spreek af met de specialist wie wat op zich neemt! Opmerking van een patiënt: “Steun uit onverwachte hoek is altijd leuk.”
    • 38. Discussie: bevindingen • Opvolging o Verdere opvolging? • Literatuur: opvolging is noodzakelijk • Patiënten: opvolging is gewenst o Huisarts? • Literatuur: huisarts is geschikte coördinator • Patiënten: huisarts heeft onvoldoende ervaring en tijd o Multidisciplinaire samenwerking? • Literatuur: geïntegreerd zorgplan is nodig • Patiënten: hulp van derde is aanvaardbaar o Familie: alle patiënten wensen familie te betrekken
    • 39. Discussie: aanbevelingen • Drempelverlagende hulpmiddelen: o Mondelinge benadering o Niet-veroordelende houding o Bij alcoholmisbruik: • duidelijke verantwoording van de bevraging • onderdeel van algemene risicoberekening
    • 40. Discussie: aanbevelingen • Interventie o Trainingen en seminaries voor huisartsen organiseren o Brief interventions bij gevaarlijke en schadelijke drinkers en bij ouderen uitvoeren o Alcoholconsultaties aan het einde van raadplegingen plannen
    • 41. Discussie: aanbevelingen • Gespecialiseerde hulp o Detoxificatie indien mogelijk niet uitstellen o Initiatief nemen wanneer gespecialiseerde hulp geïndiceerd is o Specialist en patiënt contacteren tijdens ziekenhuisopname
    • 42. Discussie: aanbevelingen • Opvolging o Maatregelen treffen om huisarts meer in schijnwerper te zetten o Geïntegreerd zorgplan opstellen o Individuele wensen met betrekking tot informeren van familie respecteren
    • 43. Discussie: sterktes en zwaktes • Sterktes: o Volledige anonimiteit van de patiënt o Diepte van interview o Verschillende settings o Neutrale* opstelling • Zwaktes: o Specifieke populatie: • patiënten uit 2de lijn • Leeftijd & geslacht o Toestemming voor de afname van het interview
    • 44. Conclusies: • De huisarts mag meer initiatief nemen, dit wordt algemeen aanvaard door de patiënten. • Open houding van de huisarts betreffende alcoholproblematiek.
    View More

Recent Reviews

  1. Michle Bulen
    Michle Bulen
    3/5,
    Version: 14/06/2015
    Pluspunten: duidelijke taal - uitleggen terminologie- quotes patiënten om resultaten uit de literatuur aan te linken. Aandachtspunten: -weinig grafische ppt -tijd (te lang), erg uitgebreide bespreking
  2. David Borst
    David Borst
    4/5,
    Version: 14/06/2015
    - Inhoudelijk: ik zou als je spreekt over de meerderheid precentages of breuken gebruiken. Ondanks dat je een kwalitatieve studie doet, zou ik het interessant vinden om van elke uitspraken hoeveel van deze mensen er achter staan. Tenzij je vindt dat 27 patiënten een te kleine populatie is om daar uitspraken over te doen. - bij meerdere slides weinig extra verteld tov teks top slide. Vrij lange inleiding. - Sterktes: Duidelijk aangegeven welke informatie gevonden is. Daarnaast vind ik het goed dat je ook tips vanuit de patiënt komen. Deze weten soms betere tips dan alle studies bij me kaar.
  3. Carmen Aerts
    Carmen Aerts
    4/5,
    Version: 14/06/2015
    +: duidelijke uitleg van terminologie aan begin van presentatie, wat goed was omdat deze termen nadien aan bod kwamen in de presentatie. De onderzoeksvragen en methodologie werden ook duidelijk vermeld. -: de presentatie was iets te lang, het zou ook leuk zijn om enkele afbeeldingen in te voegen.
  4. Debora459
    Debora459
    5/5,
    Version: 14/06/2015
    Mooie presentatie met af en toe leuke foto's als achtergrond. Leuke variatie! Jammer dat de presentatie zo lang duurde. De literatuurstudie had wat korter gemogen zodat er meer tijd was voor de discussie. Dat is uiteindelijk het interessantste.
  5. lensdommicent
    lensdommicent
    4/5,
    Version: 14/06/2015
    + Duidelijk verhaal en presentatie, zeer goede kwalitatieve studie -: Inleiding voor de studie was beetje te lang, ook stonden de slides behoorlijk vol
  6. HanneDebucquoy
    HanneDebucquoy
    5/5,
    Version: 14/06/2015
    -: De structuur en inhoud was duidelijker geweest indien de verschillende onderzoeksvragen duidelijker vermeld waren geweest. -: teveel tekst op slide -: het kon korter, er waren nogal veel herhalingen +: tof om een beter inzicht te krijgen in de leefwereld van mensen met alcoholprobleem
  7. sarahcoox
    sarahcoox
    3/5,
    Version: 14/06/2015
    mooie opbouw presentatie; op sommige momenten wat weinig interactie met publiek, eerder slides afgelezen; af en toe wat snel gesproken maar steeds verstaanbaar en goed gearticuleerd
  8. decocklieselot
    decocklieselot
    4/5,
    Version: 14/06/2015
    2 kleine opmerkingen: Best zelf naar de volgende dia gaan als je spreekt, dan is het zeker het juiste moment. Misschien ook aflezen van de computer en niet van het grote scherm, dan ben je meer gericht naar het publiek. 2 positieve punten: De meeste informatie staat op de slides, wat een voordeel is voor wie de presentatie achteraf nog eens wil bekijken. Het weergeven van de letterlijke uitspraken van de patiënten maakt wat zij denken heel concreet en maakt het voor ons als publiek interessant om te volgen.
  9. HannahGibson1990
    HannahGibson1990
    5/5,
    Version: 14/06/2015
    De opbouw en inhoud van de presentatie waren duidelijk en logisch. Spijtig dat het wat lang duurde, vooral door enkele herhalingen. Er werd ook meestal naar de slides gekeken en weinig naar het publiek.
  10. Wendy Demuynck
    Wendy Demuynck
    3/5,
    Version: 14/06/2015
    Positief: Zeer goede discussiepunten. Jullie geven ons een duidelijke les mee hoe we dit best aanpakken: belang van informeren, samenwerken met specialisten. Zeer uitgebreide uiteenzetting. Lijkt mij een zeer arbeidsintensief onderzoek dus proficiat met jullie werk! Werkpuntjes: - Ik mis een overzicht van wat je als luisteraar kan verwachten van de presentatie aan het begin van de lezing. Misschien de structuur van jullie lezing duidelijker maken door overgangen naar een nieuw onderdeel aan te kondigen. - “Meerderheid en minderheid”. Zijn er vaste cijfers of is dit een gok? Tabellen? Misschien percentages vermelden.